Türkiye Ölçme Araçları Dizininde Yer Alan Açımlayıcı Faktör Analizi Çalışmalarının Paralel Analiz Sonuçları İle Karşılaştırılması
  
Yazarlar (5)
Ufuk Akbaş Hasan Kalyoncu Üniversitesi, Türkiye
Dr. Öğr. Üyesi Ersoy KARABAY Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi, Türkiye
Merve Yıldırım Seheryeli Hasan Kalyoncu Üniversitesi, Türkiye
Ahmet Ayaz Hasan Kalyoncu Üniversitesi, Türkiye
Özgür Osman Demir Hasan Kalyoncu Üniversitesi, Türkiye
Makale Türü Açık Erişim Özgün Makale (Ulusal alan endekslerinde (TR Dizin, ULAKBİM) yayınlanan tam makale)
Dergi Adı Kuramsal Eğitimbilim Dergisi
Dergi ISSN 1308-1659
Dergi Tarandığı Indeksler TR DİZİN
Makale Dili Türkçe Basım Tarihi 07-2019
Cilt / Sayı / Sayfa 12 / 3 / 1095–1123 DOI 10.30831/akukeg.453786
Makale Linki https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/770209
Özet
Bu araştırmanın amacı, Türkiye Ölçme Araçları Dizininde (TOAD) yer alan ölçek geliştirme veya uyarlamaçalışmalarında açımlayıcı faktör analizi (AFA) ile belirlenmiş olan faktör sayılarının paralel analiz sonuçlarına göreincelenmesidir. Araştırmanın başladığı tarih itibariyle TOAD’da yer alan 4440 çalışma arasından 500’ü sistematikörnekleme yöntemiyle seçilmiş ve bu araştırmalardan 451’inin tam metnine ulaşılabilmiştir. Tam metnine ulaşılabilençalışmalardaki örneklem büyüklüğü, madde sayısı, eksen döndürme yöntemi gibi bilgiler araştırmacılar tarafındangeliştirilen bir forma göre kodlanmıştır. İncelemeler sonucunda AFA gerçekleştirilen 300 araştırma raporundaörneklem büyüklüğü, madde sayısı, faktör yükü alt sınırı, faktör sayısı, açıklanan varyans oranı gibi bilgilere yervermeyen çalışmaların bulunduğu görülmüştür. AFA’da en sık kullanılan faktör çıkarma yönteminin temel bileşenleranalizi olduğu, özdeğerin 1’den büyük olmasının ise faktör sayısına karar vermede en sık kullanılan ölçüt olduğutespit edilmiştir. Birden çok faktörün çıkarıldığı durumlarda en sık kullanılan eksen döndürme tekniği ise varimax’tır.Paralel analiz sonuçları ile karşılaştırılabilen 67 AFA çalışmasından 52’sinde fazla, sekizinde eksik ve yedisindedoğru sayıda faktörün çıkarıldığı belirlenmiştir. Bulgular mevcut alanyazın kapsamında tartışılmış ve AFA’nınraporlaştırılmasındaki eksiklerin azaltılabilmesi amacıyla bir kontrol listesi önerilmiştir.
Anahtar Kelimeler