img
img
Türkiyede İnsani Gelişme, Kentleşme, Sanayinin Gelişimi, Tarımsal Gelişme ve Karbon Emisyonu İlişkisi    
Yazarlar (3)
Aysun Özen
Türkiye
Dr. Öğr. Üyesi Mücahit ÜLGER Dr. Öğr. Üyesi Mücahit ÜLGER
Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi, Türkiye
Melek Kıdemli
Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi
Devamını Göster
Özet
Küresel iklim değişikliği, dünya çapında giderek artan bir sorun haline gelmiştir. Bu değişikliğin temel nedenlerinden biri, enerji kullanımından kaynaklanan insan faaliyetleri sonucu yayılan karbon emisyonudur. Karbon emisyonları, önemli bir sera gazı olup, atmosferde birikerek dünya yüzeyinin ısınmasına ve iklim dengesinin bozulmasına neden olmaktadır. Bu durum, tarımsal üretimden su kaynaklarına, insan sağlığından biyolojik çeşitliliğe kadar pek çok alanda olumsuz etkilere yol açmaktadır. Karbon emisyonlarının azaltılması, küresel iklim değişikliğiyle mücadelede en önemli stratejilerden biri olarak kabul edilmekte ve bu konuda pek çok çalışma yapılmaktadır. Bu çalışmanın temel amacı, Türkiye ekonomisinde, 1990-2020 döneminde Karbon Emisyonu (CO2) ile İnsani Gelişme (HDI), Kentleşme (PU), Sanayinin gelişimi (SAN) ve Tarımsal gelişme (AGR) arasındaki ilişkiyi ortaya koymaktır. Değişkenler arasındaki bağlantıyı belirleyebilmek için Toda- Yamamoto nedensellik testi kullanılmıştır. Bulgulara göre CO2 göstergesi, HDI ve AGR göstergelerinden etkilenirken, PU ve SAN göstergelerinden etkilenmemektedir. HDI ve AGR göstergeleri, CO2’nin nedenleridir. Karbon emisyonunun azaltılması için, buna neden olan faktörlerin tespiti politika yapıcılara yol göstermesi ve etkin politikaların belirlenebilmesi açısından önemlidir. İnsani gelişme ve tarımsal faaliyetlerin sürdürülebilir bir şekilde yönetilmesi, karbon emisyonlarının düşürülmesinde hayati bir rol oynamaktadır. Ayrıca, kentleşme ve sanayileşmenin karbon emisyonları üzerindeki etkisinin sınırlı olması, bu bölgelerde daha sürdürülebilir uygulamaların benimsenmesi gerektiğini göstermektedir. Bu nedenle, politika yapıcıların tarımsal faaliyetler ve insani gelişme üzerine odaklanmaları ve sürdürülebilirlik ilkelerini gözeten politikalar oluşturmaları gerekmektedir.
Anahtar Kelimeler
İktisat | Karbon Emisyonu | İnsani Gelişme | Kentleşme | Sanayinin ve Tarımın Gelişmesi | Toda-Yamamoto Nedensellik Testi
Makale Türü Açık Erişim Özgün Makale
Makale Alt Türü Ulusal alan endekslerinde (TR Dizin, ULAKBİM) yayınlanan tam makale
Dergi Adı Turkish Studies - Economics, Finance, Politics
Dergi ISSN 2667-5625
Dergi Tarandığı Indeksler TR DİZİN
Makale Dili Türkçe
Basım Tarihi 12-2024
Cilt No 19
Sayı 4
Sayfalar 1431 / 1446
DOI Numarası 10.7827/TurkishStudies.77741
Makale Linki https://doi.org/10.7827/turkishstudies.77741