Toprak sıkışması ve sınırlayıcı su aralığı üzerine farklı organik materyallerin etkileri
   
Yazarlar (3)
Hamza Negiş Selçuk Üniversitesi, Türkiye
Cevdet Şeker Selçuk Üniversitesi, Türkiye
Ayşe Çetin Selçuk Üniversitesi, Türkiye
Makale Türü Açık Erişim Özgün Makale (Ulusal alan endekslerinde (TR Dizin, ULAKBİM) yayınlanan tam makale)
Dergi Adı Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Dergisi
Dergi ISSN 2146-8141
Makale Dili Türkçe Basım Tarihi 12-2020
Cilt / Sayı / Sayfa 8 / 2 / 118–127 DOI 10.33409/tbbbd.778834
Makale Linki https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/1234175
Özet
Toprak sıkışması ve buna bağlı toprağın gözenek yapısının değişimi, tarımsal sürdürebilirliği ve bitkisel verimi olumsuz yöndeetkilemektedir. Bu olumsuz etkinin azaltılması için çeşitli amenajman uygulamalarının yanında, toprakların organik madde içeriklerininartırılması önemli bir yer tutmaktadır. Ayrıca son yıllarda, toprak sıkışmasının toprağın fiziksel kalitesine etkisini belirlemede sınırlayıcısu aralığı (SSA) kullanılmaya başlanmıştır. Yapılan bu çalışmada, yüksek sıkışma potansiyeline sahip olan kil tekstürlü bir toprağa,ağırlıkça %0, 0.5, 1.0, 2.0 ve 4.0 oranlarında sığır gübresi (SG), biyokömür (BK) ve kompost (KO) uygulanmıştır. Uygulama yapılantopraklar altmış günlük inkübasyon çalışması yapılmış, sonrasında standart proktor testine tabi tutulmuştur. Proktor testi ile maksimumdüzeyde sıkıştırılan örneklerin hacim ağırlığı (HA), toplam gözenekliliği (TG), tarla kapasitesi (TK), solma noktası (SN), faydalı sukapasitesi (FS) ve SSA üzerine etkileri belirlenmiştir. Buna göre, kontrol (K) örneği ile kıyaslandığında SG, BK ve KO uygulamadozlarındaki artış ile ters orantılı olarak toprağın maksimum HA değerleri azalmış ve TG değerleri ise artış göstermiştir. %4 SG, BK ve KOuygulama dozlarında HA değerleri kontrole göre sırasıyla; %12.93, 11.56 ve 14.28 oranında düşerken, TG değerleri de sırasıyla; % 16.18,14.38 ve 17.98 oranlarında artmıştır. Ayrıca SSA' nın alt ve üst limitleri uygulamalara bağlı olarak önemli değişkenlikler göstermiş,kullanılan organik materyallerin dozlarındaki artış ile önemli artışlar belirlenmiştir. Sınırlayıcı su aralığında en yüksek artış kompostuygulamasında %4 dozunda tespit edilmiştir. Buna göre sıkışma eğilimi yüksek ve fiziksel kalitesi düşük olan bir toprağa uygulanan herüç organik materyal de çalışma şartlarında toprağın sıkışma eğilimini azaltarak SSA' yı genişletmiş ve toprağın fiziksel kalitesiniiyileştirmiştir.
Anahtar Kelimeler
toprak sıkışması, | sığır gübresi, | sınırlayıcı su aralığı, | kompost | biyokömür