Özet

Hicret’ten yaklaşık yirmi iki yıl önce Mekke’de dünyaya gelen Hz. Ali, Hz. Peygamberin amcası EbûTalib’in oğludur. Hz. Ali, beş yaşından Hicret’e kadar yani on yedi/on sekiz sene Hz Peygamber’inhimayesi ve terbiyesi altında büyümüştür. Dört büyük halifenin sonuncusu olan Hz. Ali aynı zamandahayatta iken Cennet ile müjdelenen on kişiden biridir. Hz. Ali, İslam’ın doğuş ve yayılış yıllarındakitüm savaşlara katılarak cesaret ve kahramanlıkta büyük ün kazanmıştır. Hz. Muhammed’in kızıylaevlenen Hz Ali’nin soyu iki kol halinde günümüze kadar gelmiştir.Hz. Ali, Türk tasavvuf geleneğinde pek çok tarikat silsilesinde en başta yer alır ve o tarikatın pirikabul edilir. Bu kabul, tasavvuf geleneğinde Hz. Ali’nin insan-ı kâmil olarak örnek alınmasıylaontolojik bir temele de oturtulmuş olur.Ahilikte de Hz. Ali’nin önemli bir yeri vardır. Ahiliğin temel yazılı kaynakları fütüvvetnameler ileşecerenamelerdir. Bu kaynaklar, Hz. Ali’yi Ahi Evran’ın ustası, amcası oğlu ve kayınpederi olaraktanıtır. Yine bu kaynaklar, Hz. Ali’yi Ahilikte çok önemli bir yere sahip olan şed kuşanma, fütüvvetlibası giyme konusunda bizzat Hz. Peygamber tarafından kuşağı bağlanan kişi olarak göstermektedir.Bu çalışmada İslam tarihinde çok önemli bir yere sahip olan Hz. Ali’nin bir Türk kurumu olanAhilikteki yeri ve önemi ortaya konmaya çalışılmıştır. Bu yapılırken ilk önce Hz. Ali’nin tarihikişiliği hakkında özlü bilgilere yer verilmiştir. Daha sonra bazı mezhep ve tarikatlardaki Hz. Alialgısı üzerinde durulmuştur. Ahiliğin temel kaynaklarından yayımlanmış olan yedi fütüvvetname ilealtı şecerename incelenerek Hz Ali’nin ahilikte önemli bir konuma sahip olduğu bilgisine ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Ahi evran | Akhiqah | Alevism | Futuwwatnama | Genealogy | Hz. ali

Atıf Sayıları
Scopus	3
Google Scholar	10

Bazı Fütüvvetnameler ve Şecerenameler Işığında Hz. Ali

Paylaş